Nasza firma chce zatrudnić nowego pracownika. Niestety, pracownik ma podpisaną umowę ze swoim dotychczasowym pracodawcą o zakazie konkurencji. Ze względu na to, że bardzo nam zależy na jego pracy, postanowiliśmy przekazać pieniądze na pokrycie tego wydatku. Zastanawiam się, w jakiej formie powinno to nastąpić. Czy w drodze udzielenia pożyczki, czy w formie premii lub jako zachęta pracownika do podjęcia pracy. Przed podjęciem decyzji chciałabym poznać skutki podatkowe przekazania wynagrodzenia. Czy będą to koszty uzyskania przychodu?
Wypłata tej kwoty jako element wynagrodzenia pracownika będzie stanowiła dla pracownika przychód opodatkowany podatkiem dochodowym od osób fizycznych tak jak od wynagrodzenia. Przekazanie tej kwoty przed podpisaniem umowy o pracę i zaliczenie tego wydatku do kosztów uzyskania przychodu jest dość ryzykowne. Natomiast pożyczka w takim przypadku jest neutralna podatkowo.
Jeżeli przekazane pieniądze będą stanowiły wynagrodzenie pracownika, a obowiązek ich zapłaty wynikałby wprost z zawartej umowy o pracę, to koszty te będą stanowiły koszty uzyskania przychodu. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że organy skarbowe mogą dowodzić, iż nie ma związku pomiędzy przekazaniem kwoty na zapłatę odszkodowania z tytułu złamania zakazu konkurencji przez pracownika a możliwością uzyskania przychodu (na podstawie art. 15 ust. 1 updop). O sposobie i wysokości wynagrodzenia pracownika decyduje pracodawca, a zapisy umowy o pracę powinny stanowić podstawę umożliwiającą zaliczenie składników wynagrodzenia do kosztów podatkowych. Inaczej mogłoby być w przypadku przelania tej kwoty przyszłemu pracownikowi przed zatrudnieniem. W takim przypadku wydaje się, że związek pomiędzy poniesieniem tego wydatku a przychodami spółki jest niewielki i mógłby być skutecznie zakwestionowany przez organy skarbowe.
Udzielenie pożyczki na zapłatę odszkodowania
Jeżeli uznają Państwo, że kwota przekazana przyszłemu pracownikowi powinna zostać Państwu zwrócona, to powinni Państwo zawrzeć umowę pożyczki. Pożyczka jest neutralna podatkowo. Oznacza to, że do przychodów nie należy zaliczać otrzymanych lub zwróconych pożyczek, z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek. Wobec tego udzielenie pożyczki (jeżeli chodzi o samą jej kwotę) nie wywołuje skutków podatkowych. Kwota pożyczki nie jest zaliczana do kosztów podatkowych, a zwracane raty nie są przychodem.
Przez umowę pożyczki udzielający pożyczki zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy tego samego gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i w tej samej ilości (art. 720 § 1 k.c).
Przychodem będą jednak odsetki od udzielonej pożyczki. Należy jednak podkreślić, że nie muszą Państwo ustalać oprocentowania. Nieoprocentowana pożyczka będzie rodziła konieczność wykazania przychodu pracownika z tytułu nieodpłatnego świadczenia (czyli w wysokości odsetek). W orzecznictwie można spotkać się z opiniami, że w takich przypadkach należy wykazać przychód w wysokości odsetek bankowych, które pożyczkobiorca zapłaciłby bankowi (wyrok NSA z 8 grudnia 1999 r., sygn. akt I SA/Kr 509/98, niepubl.)